Hương vị tết 2015

Đăng bởi Nguyên Trần | 18/09/2016

   Không biết từ bao giờ ngày Tết Nguyên đán  với những hương vị đặc trưng đã hình thành trong tâm thức của người Việt. Năm hết, tết sắp về, những hương vị đặc trưng của ngày Tết đã và đang tràn ngập trong suy nghĩ của người người, nhà nhà. Khác với sự đón mừng năm mới của các nước khác trên thế giới, tết cổ truyền Việt mang những hương vị rất riêng không lẫn vào đâu được. Từ thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ, đến bánh chưng, cây nêu… cho đến thăm hỏi, tặng nhau những món quà tết ý nghĩa, chân tình cùng cầu chúc cho sung túc, an lành trong năm mới.

qua-tet

Hình: Ẩm thực tết

   Hương vị Tết Việt là từ hương vị náo nức của củ hành, củ kiệu muối, thịt mỡ, của mứt dừa, của không khí rộn rã trong những ngày Tết... Thích nhất là những lúc cùng người thân đi chợ ngày 30, chợ Tết thật đông vui và nhộn nhịp, ai nấy cũng hối hả mua sắm những vật dụng, thực phẩm cho những ngày tết. 

   Có đi xa mới hiểu hết được mùi vị Tết, mới hiểu được sự mong chờ người con trở lại. Sao mà thấy Tết thiêng liêng đến vậy! Tết thật gần gũi trong tâm trí người Việt, mấy đứa nhỏ háo hức tranh nhau khoe áo đẹp. Sao mà nhớ hương vị tết đến thế, nhớ cái mùi củ kiệu, củ hành trắng làm nóng ran cả bàn tay, cay xè cả mắt những lúc bị bắt ngồi hàng giờ để gọt vỏ. Nhớ cái mùi của chảo mứt tết thơm lừng của mẹ. Nhớ những chiếc lạp xưởng mà ngày xưa mình ghét cay ghét đắng vì làm sao mà cực nhọc quá… Khi đi xa về, với những món quà có thể đơn sơ làm quà tết, chỉ cần như vậy và thấy cái không khí ấm cúng, xởi lởi, nhộn nhịp là vui lắm rồi.

   Những ngày giáp Tết, tất cả đều tất bật dọn dẹp, sửa sang nhà cửa, mua sắm quần áo và đồ đạc mới, mua đồ trang trí nhà cửa, nhằm từ bỏ cái không may mắn để đón chào cái mới mẻ, đón chào năm mới an khang. Mọi người cũng tất bật chọn mua nguyên vật liệu để chế biến các món ăn, mua trái cây để bày mâm ngũ quả, gạo nếp, đậu xanh, thịt lợn và lá dong để gói bánh chưng, bánh dày…tất cả đã tạo nên hương vị Tết Việt rất riêng và lắm đỗi đặc trưng mà không lẫn vào đâu được. Hương vị đó đã trở thành nỗi nhớ cháy bỏng của những người phải xa quê mỗi dịp tết đến, xuân về.

qua-bieu-sep

Hình: Bánh chưng tết

   Đêm 30, mọi nhà làm lễ cúng Giao thừa - thời khắc chuyển giao năm cũ sang năm mới, tiễn đưa vị thần trông coi việc nhân gian năm cũ và đón rước vị thần năm mới với những niềm hy vọng mới. Đồng thời, đón tổ tiên về ăn Tết sum họp với con cháu, bởi người Việt quan niệm, chết chỉ là sự tiêu tan của thể xác, linh hồn vẫn còn và luôn ở bên con cháu, che chở con cháu, do đó trong những ngày tết bàn thờ gia tiên là một trong những nơi đẹp đẽ, trang trọng và được chú ý sửa soạn nhiều nhất, vừa làm đẹp không gian, thêm ấm cúng gia đình vừa thể hiện lòng thành và sự hiếu kính của cháu con. Lễ cúng giao vừa cũng mang một hương vị không thể thiếu của Tết cổ truyền Việt.

   Bánh chưng, bánh tét là lễ vật và món ăn cổ truyền điển hình nhất của ngày Tết. Nói đến bánh chưng là nói đến lúa nếp, lá dong. Có lẽ tết cổ truyền sẽ không còn là tết nữa nếu thiếu bánh chưng. Thấy mùi hương của nếp bốc lên từ nồi bánh chưng sôi sùng sục là hương vị của ngày tết đã về.

   Về mâm ngũ quả, nhà nào cũng có tục lệ bày mâm ngũ quả trong ngày Tết để dâng cúng ông bà, tổ tiên, thể hiện kết quả tốt đẹp của nghề nông, sự phồn vinh của gia đình, cũng như nói lên ước vọng trong năm mới được sung túc, no đủ. Hầu như tất cả các loại trái cây chứa nhiều chất dinh dưỡng thì đều có thể dùng để bày mâm ngũ quả (không nhất thiết phải bày 5 loại quả, mà thường từ 5 - 7 loại), kể cả trái ớt mang vị cay, miễn sao trông đẹp mắt, nhưng phải có nải chuối xanh và quả phật thủ hoặc quả bưởi chín vàng.

qua-tet-2017

Hình: Hoa tết

   Hương vị của Tết Việt không thể thiếu hoa. Hàng ngàn, hàng vạn cành hoa, chậu hoa rực rỡ, như một dòng sông đầy sắc màu chảy về những chợ hoa xuân và theo chân người bước vào từng nhà, trong đó hoa đào, hoa mai là nhiều hơn cả. Người xưa quan niệm, hoa đào có tác dụng trấn trạch, trừ tà. Người Việt còn trang trí nhà cửa bằng câu đối, cầu mong mọi việc trong năm mới được tốt lành, chẳng hạn: Tân niên hạnh phúc bình an tiến/Xuân nhật vinh hoa phú quý lai (Năm mới hạnh phúc bình an đến/Ngày xuân vinh hoa phú quý về).

   Chỉ còn ba tuần nữa là đến Tết cổ truyền của dân tộc. Trong những ngày giáp tết này, những hương vị tết đã và đang ngập tràn trong tâm thức người Việt. Hy vọng năm mới sẽ mang lại cho tất cả chúng ta thật nhiều niềm vui và may mắn. Dù làm gì, ở đâu thì chúng ta cũng sẽ mãi gìn giữ và làm rạng danh "hương vị Tết" và tâm hồn Việt Nam.